La prezidantoj de IKUE
Austin Richardson - Patrick Parker - Lambert Johan Joseph Marie Poell
Paulus Antonius Schendeler - Francisko de Paul Meštan
Juan Font y Giralt - Marie Larroche - Petrus Heilker
Alfons Beckers - Jacques Tuinder - Ferdinando Longoni - Czesław Biedulski
Duilio Magnani - Antonio De Salvo - Miloslav Šváček
|
PREZIDANTOJ DE
IKUE |
|
Biografio |
|
|
|
Lia kompleta nomo estis Austin François Richardson Taylor. Li naskiĝis la 21.10.1843 en Amugnoabah (laŭ aliaj grafioj: Abujnoober aŭ Ahmedmigur, ĉiuokaze: en insulo Cejlono, tiama orienta angla Hindio), apud Bombejo. Liaj gepatroj estis Augustin Richardson kaj Catherine Jeanne Boye Cocheteux. Pro la dolorega morto de sia juna edzo, kiu estis armekuracisto, lia patrino baldaŭ poste reiris Anglujon kun siaj du geinfanoj. Austin fakte havis pli junan fratinon: Frederika (1848-1923), kiu fariĝos fama verkistino, aparte pri J.J. Rousseau. Frederika edziniĝos kun ĵurnalisto, John Macdonald (1840-1926) kiu estis korespondanto dum 48 jaroj de "London Daily News". Unu el la pranepoj de Frederika Richardson kaj John Macdonald (tio estas, la filo de ilia filino Kate) estos Marius Goring (1912-1998), aktoro de la brita teatro kaj de filmoj. Austin, do, estis anglikano: en 1860 li estis ano fervora de la partio “High Church”, popola difino de la “anglo-katolikoj”, ankaŭ nomataj “Puseyites” aŭ “oksforda movado”, aŭ “ritualistoj”. Li pli kaj pli alproksimiĝis al tiu grupo de anglikanoj kiuj havis multon komunan kun la roma Eklezio, kaj rememoros sian ĝojon kiam ĉirkaŭ 1860 li ĉeestis en unu el la unuaj “ritualistaj” preĝejoj en Londono : temis pri la preĝejo de sankta Maria Magdalena Munster Square, kie li vidis unuafoje, en anglikana preĝejo, Diservon kiu similis al la katolika Meso. En alia “anglo-katolika” preĝejo (St Albans) pastro Macknonokie prenis lian unuan konfeson. Richardson, kvankam en sia matura aĝo rekonos la mankon de necesa teologia studado ĉe tiu "konfesprenanto" anglikano, kaj ke li ne estis vera konfesprenanto, tamen deklaros, ke “li certe grade kondukis min ĝis la pordego de la Vera Eklezio de Kristo”. 21-jaraĝa li konvertiĝis al katolikismo, pro evento kiun, post lia morto, malkaŝis unu el liaj 200 "spiritaj filoj", la redaktoro de EK Claudius Colas: li vidis lum-radiojn kiuj alvenis el Eŭkaristio (laŭ prof-ro Braive, aŭtoro de libro pri la historio de Instituto Saint-Louis, lia konvertiĝo okazis post lia alveno en Bruselo. Kaj efektive, en EK de majo 1909, aperas ĉi tiu lia indiko: “ ...jaro 1864, kiam mi, per la dia graco, estis akceptita en la vera Ŝafejo de Kristo...”). Li estis studento de sekcio Filozofio de la "Institut St. Louis" en Bruselo, kiun li vizitis kiel "libera studento" en 1864-65, kaj kiu poste estos la loko de preskaŭ lia tuta instruista kariero. Poste li studis en la Séminaire de Malines en oktobro 1870. La 20.09.1873, kelkajn monatojn antaŭ sia pastriĝo (kiu okazis la 20.12.1873) li fariĝis instruisto de la Bazaj Lernjaroj ĉe la menciita Instituto Saint-Louis. Li estis seminari-amiko de la estonta fama kardinalo Mercier. La 16.08.1882 li partoprenis kun la benediktanoj de Lieĝo en la fondado de la priorejo de Wentnor (insulo Wight). Li estis nomumita paroĥestro de Wolsey en la diocezo de Birmingham en julio 1890, kaj forlasis tiun taskon en 1894, post la morto de sia patrino, por reveni en Belgion kie li iĝis privata docento de la filoj de la Grafo de 't Serclaes (grava politikisto en Bruselo). En septembro 1897, Monsinjoro Van Aertselaer, direktoro de la Instituto, invitis lin doni kursojn de la angla lingvo en la nova Altlernejo de Komerco, malfermita en Instituto Saint-Louis. Li ankaŭ donis kelkajn kursojn en la scienca sekcio. Post la fermo de la Komerca Lernejo, en 1907, li emeritiĝis, kaj sin dediĉis al la ‘‘St Georges literary Club’’ kies prezidanto li estis, en la Instituto Saint-Louis, al la angla kolonio de Sainte Gudule (la nuna katedralo Ste Gudule et St Michel). Richardson krome estis membro de la komitato de la Belga ligo kontraŭ la "Blanka sklaveco", t.e. kontraŭ la fikomercado de virinoj. Dum la instruo-periodo en Saint Louis, en la baza kaj poste en la altlernejo, li restadis longan periodon en sia naskiĝlando. Difinita "Civitano de la libera Anglio ĝis oste", Austin Richardson partoprenis en la debatoj pri la valideco de la anglikanaj ordinadoj, multe aktivis por la unuiĝo de la Eklezioj, precipe por la reveno de anglikanoj al la katolika Eklezio (multaj liaj artikoloj ĉi-teme aperas en EK de tiuj jaroj); li batalis por pacismo kaj flamiĝis je la fino de sia vivo por la celoj de Esperanto. La dato kiam li fariĝis instruisto en Instituto Saint-Louis, publikigita en la historia libro de prof-ro Braive, povas ankaŭ esti 1874, laŭ tio, kion Richardson mem deklaris plenigante la demandaron de la "Esperantista Centra Oficejo" en 1909. Laŭ la sama "demandaro", li esperantistiĝis oktobre de 1906. En letero, kiun li sendis la 01.05.1911 al tiu, kiu estos lia estonta posteulo, Petrus Heilker, Richardson rakontis pri la motivo de sia esperantistiĝo (okazinta en matura aĝo, kiam li estis 63-jariĝa): "En aŭgusto 1906 mi estis en Portsmouth, kiam la franca militŝiparo vizitis Anglujon. Kaŭzis al mi ĝojon, kiam mi vidis amikecon, per kiu la francaj ŝipistoj estis akceptataj, ne nur de aŭtoritatuloj, sed precipe de la popolo, la laboristoj ktp. Tamen estis por mi ĉagrene, ke la lingva diverseco absolute malebligis ĉiam intelektan interrilaton. Ili ridis, reciproke al si donis la manon kaj faris gestojn kiel multaj bestoj, sed fari ion plian ili ne povis. Post kelkaj semajnoj mi ĉeestis la akcepton de ĉirkaŭ 4000 anglaj laboristoj en Parizo. Tie denove okazis la samo. Tiam frapis min la ideo: kiel domaĝe ke ne ekzistas facila lingvo por ili, per kiu ĉi tiuj bonaj homoj povus havi veran interrilaton. Kiam mi denove estis kun miaj kunprofesoroj, mi parolis pri tio. Unu el ili diris al mi: tia lingvo ja ekzistas; ĉu vi ne aŭdis pri Esperanto?". Kompreneble, la "kunprofesoroj" menciitaj en la letero estis liaj kolegoj en la Instituto St. Louis, en Bruselo. Heilker, publikigante la leteron en EK, aldonis jenan detalon: "Nu, li lernis tiam dum unu semajno Esperanton kaj tiam li kuraĝis sendi poŝtkarton al iu svedo, kies adreson li trovis en "The Daily News". La svedo tuj respondis per okpaĝa letero, kiun pastro Richardson tute komprenis. Poste per Esperanto al li sukcesis realigi la konvertiĝon i.a. de sinjorino Maria Milsom (fraŭlina nomo: Gruner, naskita en Le Pouzin-Ardèche la 21.08.1851, mortinta en Bossey la 14.08.1933. Ŝi estas konata per la pseŭdonimo Ramo – el la komencaj literoj de ŝia kompleta nomo Renée Adéle Maria, plus E-vorta finaĵo O - tradukantino de romano "Fabiola" kaj de aliaj verkoj). Ŝia filo estis protestanta pastro, kaj ankaŭ li poste konvertiĝis. Pastro Richardson interrilatis kun multege da fremd-landanoj en diversaj mondpartoj nur per Esperanto; multaj konvertiĝis kaj plimultaj almenaŭ favore influiĝis je la katolika doktrino". (el EK 5/1938). Richardson do esperantistiĝis en oktobro 1906 (ses jarojn poste, li skribos: "...jaro 1906, kiam mi komencis vojaĝi per Esperanto"). Tamen jam en EK de julio 1906 unuafoje aperis kvarpaĝa E-artikolo subskribita de Richardson pri sia vizito al la anglikana d-ro Pusey en 1865. Ni povas nur konjekti, ke: (pli probable) tiu numero de EK estis presita kun malfruo, ĉiuokaze malmultajn monatojn, se ne semajnojn, post la esperantistiĝo de Richardson; aŭ (malpli probable) ke temis pri traduko de redaktoro Peltier de artikolo aperinta aliloke. Dua artikolo de Richardson aperos en la numero de novembro (“Kion pensi pri Lord Acton ?”). La 21.01.1907 fronte al la “Poliglota rondo”, gastigita en la gotika salono de Hotelo Ravenstein en Bruselo, li faris anglalingvan paroladon pri la temo “ĉu eblas internacia lingvo?”. La antaŭan jaron, samloke, li estis farinta paroladon pri la “l’entente cordiale” inter la franca kaj la angla nacioj. Por la 3a UK en Kembriĝo (1907) Richardson estas membro de la “trio por la tria”, kun pastroj Emile Peltier kaj Luigi Giambene, por zorgi pri la katolikaj kunvenoj kaj la Diservo: li fariĝas sekretario de tiu komitato por la katolikaj kunvenoj kadre de la 3a UK. Lia grava malsano en majo-junio 1907 minacis, ke li ne povu aktivi en tio, sed feliĉe li resaniĝis, kaj povis liveri al la katolikaj kongresanoj la Benon de Pio la 10a al la esperantistaj katolikoj, kaj tio laŭ persona permeso anoncita telegrame de pastro Luigi Giambene. Richardson anstataŭigas ĉi-lastan en Kembriĝo kaj predikas anstataŭ li, dum la speciala Meso por la katolikaj esperantistoj en la Preĝejo de Nia Sinjorino kaj de la anglaj Martiroj en Kembriĝo. Parenteze, dum tiu 3a UK movas la paŝojn la ideo starigi katolikan E-asocion: oni fondas la “Societo Katolika Internacia” (14.08.1907) laŭ la projekto lanĉita de pastro Peltier. Plie oni fondas ankaŭ (15.08.1907) PEF, la “Pastra Esperantista Frataro” ankoraŭ proponita de Peltier. Por ambaŭ du fondoj aktivas en Kembriĝo Richardson, laŭ la indikoj de Peltier: li fariĝas sekretario de PEF. Post la Kongreso Richardson restas en Britio kelktempe, kie li publikigas artikolon en “The Catholic Times”, prelegas en Ventnor (insulo Wight) kaj helpas la fondon de grupo en Shnklin. Lia laboro ripetiĝos okaze de la 4a UK en Dresdeno, kie li celebris Meson la 16.08.1908 en la preĝejo de la Sankta Koro de Jesuo, kaj en la posta UK, la 5a en Barcelono, kie li predikas en la “Casa de Caritat” dum la kongresa Diservo (5.9.1909) kaj dum aliaj okazoj. 1908 estas la jaro, kiam EK ĉesas aperi dum tri monatoj pro la malsaniĝo de pastro Peltier. Richardson eniras la direktantan komitaton de EK kiu transprenas la redaktadon de la revuo, kun Claudius Colas kiel ĉefredaktoro. Richardson ne ĉesas propagandi Esperanton ekstere. Memorinda estas la parolado, kiun li faris la 10.12.1908 en la malgranda seminario de Malines, fronte al kardinalo Désiré Joseph Mercier (Braine-l'Alleud 22.11.1851 - Bruselo 23.01.1926), al la tuta kanonikaro, la teologiaj kaj filozofiaj studentoj de la seminario kaj proksimume 400 personoj, el kiuj multaj geeminentuloj de la urbo. Preskaŭ 200 studentoj mendis lernolibrojn. La 3.01.1909 li estas en Parizo kaj kun Claudius Colas li prelegas en “Chez nous” antaŭ katolika aŭdantaro. La 28.04.1909, denove en Parizo, dank’ al perado de abato Duvaux (1865-1962), li prelegas en la tiea malgranda seminario. La pentekostan lundon de 1909 li ĉeestis la ĝeneralan kunvenon de UEA en Huy (sur la bordoj de Mozelo) kaj prelegas. Aliajn publikajn intervenojn li faris la 8.9.1909 en la kunvenejo de la “Association des Etudiants catholiques en vacances”, en Parizo; la 19.08.1909 li prezidas la kunvenon ĉe la asocio de la “Militants du devoir chrétien”, ankoraŭ en Parizo, kie Colas prelegas kaj Richardson rakontas kiel li fariĝis esperantisto. La UK en Barcelono 1909 estas la okazo por la katolikaj esperantistoj antaŭenirigi la projekton pri katolika E-asocio: al la kongresantaj katolikoj alvenas letero el Litovio de pastro Dombrowski, kiu pledas por la starigo de katolika E-organizo. La ĉeestantoj, laŭ la instigo de tiu elokventa letero, fondas (7.9.1909) KUE, Katolika Unuiĝo Esperantista (la nomon proponis s-ro Claudius Colas). Richardson estis elektita ĝenerala prezidanto. Kaj dum tiu sama kunsido ĉe la Universitato de Barcelono estis unuanime balotita de la 61 geĉeestantoj la decidon havi ĉiujare specialan kongreson internacian de katolikoj. Oni fiksas la lokon kaj daton de tiu kongreso: Parizo, 31.03-03.04.1910. La Kongreso, krom pritrakti katolikajn temojn, devos doni definitivan formon de la provizora regularo de la novnaskita KUE. Kiam la Kongreso okazas, Richardson estas elektita prezidanto de IKUE (tamen ankoraŭ nomata IKEU). Tre bedaŭrinde baldaŭ ekŝancelis lia sanstato kaj, per letero al abato Duvaux, li forlasis la direktoran postenon de EK, sed restis ties religia direktoro. Intetempe li fariĝas vicprezidanto de la Belga Ligo Esperantista kaj celebras Meson en la kapelo “Soeurs Maricolles” en Bruĝo okaze de la 2a belga esperantista Kongreso, dum kiu oni oficiale starigas la belgan sekcion de IKEU, kies sekretario-kasisto fariĝas Richardson. La 28.8.1910 li estas en Hago por la unua jarkunveno de Nederlanda Katolika Esperanta Unuiĝo, Nederlanda Katoliko. Li celebras Meson (28.8.1910) en la preĝejeto de la fratinaro de sankta Karolo Boromeo kaj predikas pri la Eklezio, deirante el Joh. 17,21. Fine de oktobro 1910 li krize malsaniĝas: oni enhospitaligas lin en la katolika hospitalo de Hago. Pri lia malsano EK titolas frontpaĝe kaj donas jenajn sciigojn: dum li estis en Hago por beni la edziniĝon de sia kuzino, en la nokto inter la 26a kaj 27a de oktobro, li trifoje kraĉis sangon kaj eĉ ricevis la lastajn sakramentojn. Li pensis, ke li baldaŭ mortu, kaj pro tio al s-ro Sleyffers kiu gastigis lin, li murmuris: "Forsendu leteron al Abato Duvaux, skribu ke miaj lastaj vortoj estis: "Petege, mi petas vin, daŭrigu kaj la sekretarecion kaj la direktorecon por ke nia Katolika Esperantista movado ne mortiĝu". Tia sentemo por la movado reeĥas ankaŭ en la posta atesto de s-ro Sleyffers: "la plej bona kuracilo, rilate nian karan prezidanton, estas la penso, ke la estraro de la Katolika Unuiĝo daŭrigas la laboron". Richardson mem detale rakontos sian malsanon. Dum ok tagoj li kuŝis sur la dorso kun saketo da glacio sur la brusto, ne kapabla ion fari por si mem. Li estis inter la vivo kaj la morto ĉe unu lia kara amiko, unu el la estroj de la Esperanta Katolika movado en Nederlando (Sleyffers), kaj flegis lin du el la karaj Fratinoj de la Gildo de Sankta Aŭgustino. Poste oni transportis lin al la katolika hospitalo de Hago, kiu iĝis lia hejmo dum 3 longaj semajnoj. Tie li estis admirinde flegita de la Fratinoj de la Karitato de Nia Sinjorino de Kompato. Post la longa konvalesko, la 13.11.1910 li skribas unuan leteron al Duvaux, per kiu li sciigas ke li fartas pli bone, sed sentas grandan malfortecon. Li eskapis el morto, sed li bone sciis pri la graveco de sia sanstato. Li tre limigas sian agadon. Nur la 28.11.1910 li reveturis al Bruselo. En 1911 kadre de la 3a belga Kongreso en Charleroi li celebras Meson, sed kiel okazis ĉe li depost la malsano, li ne povis paroli kun forta voĉo. Kelkajn monatojn poste li estas en Hago por la 2a kongreso de IKUE (14-18.08.1911), kie li interalie prelegas pri "la katolikoj kaj la pacifismo". Antaŭe Richardson submetas la projekton de la kongres-laboroj al ekleziaj aŭtoritatuloj, i.a. al episkopo Augustinus Josephus Callier de Haarlem (Vlissingen 29.05.1849 - Haarlem 28.04.1928), kiu faras siajn rimarkojn. Je la fino de la Kongreso la konkludoj (i.a. pledo por la unueco de la kristanoj), estas sendataj al la Sankta Seĝo kaj al multegaj episkopoj. Kaj Richardson ricevas leteron de sia iama kunseminariano kardinalo Mercier per kiu li donas al la kongresaj deziresprimoj sian plenan aprobon, "kaj li estas preta, zorge ekzameni la demandon, kiamaniere oni povus en Belgujo doni al tiuj deziresprimoj praktikan efikon". Post la kongreso, la zorgemo de Richardson turniĝas al EK. De kelka tempo "tro multaj okupadoj devigis la ĉefredaktoron s-ron Gautherot kaj la direktoron Abaton Duvaux disiĝi de la situacioj, kiujn ili unue akceptis tiel sindoneme". Por helpi IKUE kaj eviti halton de la regula apero de ĝia oficiala organo, Richardson kaj d-ro J.N.J. Smulders aĉetis EK de la ĝistiama posedanto (abato Duvaux), kun la celo transdoni ĝin poste al kreota internacia societo, konsistanta el membroj de IKUE. Ekde la numero de novembro 1911 Smulders fariĝas redaktoro kaj Richardson, direktoro. Sed denove malsano atakas Richardson: jam fine de tiu monato novembro de 1911 li informas la redaktoron de EK, ke la kuracisto ordonis resti absolute trankvile dum kelka tempo kaj petas al li zorgi sole pri la decembra numero de EK. La malsano ne estas tiel gravega kiel la antaŭa jaro en Hago, ĉar lia sangokraĉo ne estis tiel danĝera kiel la tiama. Malgraŭ la kuracista malpermeso, li havigas al la ĝenerala sekretario de IKUE, Frans Knaapen, letereton per kiu li "certigas al vi ke mi sentas jam la efikon de la preĝoj de miaj amikoj kaj la propeto de mia karega patrino la Dipatrino Maria. Kiel vin danki por viaj preĝoj kaj la preĝoj de viaj geamikoj? Tie mi estas postulema, tie mi estas senhonta almozulo: daŭrigu kaj daŭrigu ĉe viaj amikoj la preĝojn por mi, kaj petu ankoraŭ aliajn, sed nur ke la Sankta Volo de Dio ĉiam kaj ĉie fariĝu". EK februaro 1912 publikigas du artikolojn de Richardson pri la praktika plenumo de la deziresprimoj de la 2a IKUE-kongreso kaj pri la reunuiĝa movado en la oriento. En la unua artikolo li pledas por informado al la episkopoj pri la proponoj de la katolikaj esperantistoj, sed li ĉefe relanĉas la aktivadon por la reunuiĝo de la kristanaro, ankaŭ pere de la instruado en la seminarioj pri la movado favora al unuiĝo. Intertempe konkretiĝas la projekto realigi societon, kiu posedu EK. La 01.05.1912 oficiale naskiĝas la "Anonima Akcia Societo: Internacia Eldona Societo Espero Katolika", kun kapitalo de 12.100 guldenoj dividita en 200 akcioj. La postaj elpaŝoj de Richardson koncernas la defendon de la Papo kaj de la Eklezio kontraŭ la atakoj kiuj alvenas el la ĝenerala esperantista movado. Dum la UK en Antverpeno Richardson protestas per flugfolio al la publike disdonita cirkulero de la liberpensuloj, kiu entenas pezajn atakojn kontraŭ katolikismo. En EK de marto 1912 li lanĉas averton al la katolikaj esperantistoj pri danĝero kiun la "nuna granda disvastiĝo de nia internacia lingvo neeviteble naskas". Esence temas pri la ekzistantaj E-revuoj kiuj estas "maltaŭgaj el la vidpunkto de la kristana ĉasteco", kaj Richardson invitas la katolikojn esti singardemaj, kaj "neniam aĉeti ĉu ĵurnalon, ĉu libron, sen antaŭe peti la konsilon de lerta esperantisto, kiu estas samtempe fidela katoliko". Kiam revuo "Germana Esperanto-Gazeto" eldonita en Magdeburgo (kiun oni ne devas konfuzi kun "Germana Esperantisto", eldonita en Berlino), en siaj numeroj de la 03.12 kaj 31.12.1911 publikigis akrajn atakojn kontraŭ iu "motu proprio" de papo Pio la 10a, Richardson, per letero de la 03.02.1912, petas rebonigon de la okazinta ofendo. Lia iniciato ricevas kiel eble plej vastan subtenon de EK, kies numero de aprilo 1912 entenas 32-paĝan artikolon de d-ro Smulders pri la temo. Ankaŭ okaze de la 4a belga kongreso esperantista (Gent, pentekosto de 1912) Richardson ĉeestas kaj predikas en esperanto. Por la 8a UK (Krakovo 1912) li lasas la zorgon por la katolikaj kunsidoj al Claudius Colas, kaj la 14.08.1912 li vojaĝas al Budapeŝto por partopreni en la 3a IKUE-Kongreso. Lia vojaĝo estas plia okazo por propagandi: de Bruselo al Nürnberg surtrajne li varbas plurajn kunvojaĝantojn, inter ili klera pastro de Munkeno kiu skribos al li en Esperanto ne multajn semajnojn post la renkonto. Post etapo en hotelo Kaiserhof de Nürnberg, li daŭrigas sian vojaĝon trajne al Passau kaj de tie vaporŝipe laŭ la Danubo ĝis Sintz kaj fine al Vieno. En la ĉefurbo de la Augsburga Imperio li celebras Meson en kapelo kiun la aŭstria imperiestro konstruigis je la memoro de sia mortigita Imperiestrino: Richardson preĝas por la animripozo "de tiu malfeliĉa Princino" (kaj kompreneble temas pri Elisabeth "Sissi"). Ankaŭ laŭlonge de la posta itinero el Vieno al Budapeŝto Richardson daŭrigas propagandi, disdonante flugfoliojn. En Budapeŝto li loĝas en la centra Seminario, ricevante de la vicrektoro, de profesoroj kaj seminarianoj la promeson lerni Esperanton (la vicrektoro eĉ paroletos en Esperanto al Richardson, okaze de lia foriro). La lasta artikolo de Richardson por EK aperas en la numero de junio 1913, kaj ĝi estas defendo de Esperanto kontraŭ la akuzo levita de belga katolika revuo, laŭ kiu Esperanto estas nur batalilo de la framasonaro. Lia nomo aperas krome en la listo de la organiza-komitato de la "internacia telegraf-agentejo", entute, de katolika informagentejo, kiu uzu Esperanton. Dum li estis vojaĝanta al 9a U.K. en Berno, por iri de tie al la 4a IKUE-Kongreso en Romo, li mortas, pro sufokatako, en la nokto inter la 20a kaj 21a de aŭgusto 1913 en la domo de la paroĥestro de Bossey, tiam "lasta franca vilaĝo apud la svisa landlimo". En tiu vilaĝeto de Savoie, tute apud Ĝenevo sed en franca teritorio, li akceptis anstataŭigi la paroĥestron dum kelkaj tagoj. Antaŭsentante ke li mortos baldaŭ, en Bruselo li estis aĉetinta nur ir-bileton. S-rino Milsom rakontis tiel la lastajn vivohorojn de Richardson: "Ĝis la deka nokthoro li parolis pri spiritaj aferoj kun pia farmistino, kiu deziris ricevi liajn konsilojn. Li priparolis la feliĉon de la ĉielo kun tia fajro kaj entuziasmo, ke li ŝajnis esti en ekstaza stato. Du horojn poste la fratino de la paroĥestro estis subite vekita per elvokoj; ŝi leviĝis kaj alkuris en la ĉambron de Richardson. Li estis sufokanta. Tuj li vidis, ke la lasta momento alvenis; li montris sur sia tablo kajereton de adresoj. Post kelkaj minutoj li forpasis". Anoncante lian morton al Smulders, redaktoro de EK, s-rino Milsom mem skribis: "Lia perdo estas por ni tre doloriga. La bona Patro donis al mi la plej veran ĝojon en mia vivo: mia riceviĝo en la Katolika Eklezio". En Bossey oni entombigis lin, post ceremonio dum kiu partoprenis Colas kaj la Bossey'aj samideanoj kune kun preskaŭ ĉiuj vilaĝanoj, ĉe kiuj Richardson, kvankam restinta malmulte da tempo, jam estis konata. En Bossey oni entombigis lin la 25.08.1913. La 26.08.1913 en katolika preĝejo de Berno, dum la UK, okazis funebra meso por lia animo. Predikis pastro Lajos el Debrecen kaj Colas rakontis la lastajn vivotagojn de Richardson. D-ro Zamenhof, kun sia familio ĉeestis la Diservon, volante alporti omaĝon al li, kaj la samon estis farinta la vendredon antaŭe s-ro Edmond Privat kun ĝenevaj esperantistoj. La tombo de Richardson en Bossey, laŭ la informoj
kolektitaj de s-ro Jean Amouroux, estis deklarita laŭleĝe "forlasita" kaj
liberigita. Tamen laŭ la informoj ricevitaj de alia esperantisto, s-ro
Raymond Boré, la tombo daŭre ekzistas, tamen sen iu ajn indiko, au steleo. And thanks to Mr. Richard Cochran for the biographical informations about Frederika Richardson. |
|
|
|
Rev. Patrick Parker naskiĝis en Coolamain, Oylegate, Co. Wexford la 24.07.1869 kaj li estis baptita du tagojn poste en la paroĥo "St. David" en Oylegate. Liaj gepatroj estis James Parker, naskita en Coolamain, kaj Bridget Keegan, naskita en Borris, Co. Carlow. Patrick havis 3 fratojn kaj 4 fratinojn. Du el liaj fratinoj fariĝis religiulinoj. La familio estis vere profunde religiema, ĉar liaj onkloj, la Tre Respektinda Pastro John Canon Parker estis paroĥestro de Ferns (li mortis la 08.08.1900) kaj Respektinda Pastro Patrick Parker, kiu mortis en 1876, estis vic-paroĥestro en Screen, Co. Wexford. Li studis unue en la
Kolegio Sankta Petro (Wexford) kaj poste en la Irlanda Kolegio en
Salamanko (Hispanio). Li estis ordinita pastro en la menciita Kolegio,
kune kun alia studento (Sylvester Cloney) fare de episkopo Brown dimanĉe
la 02.12.1894. Biografiaj informoj ĉerpitaj el la libro de Kanoniko John V. Gahan, "The Secular Priests of the Diocese of Ferns", Editions du Signe, 2000. Ĉi tiu verko represas la informojn pri la diocezaj pastroj de Ferns publikigitajn en la libro "History of the Diocese of Ferns (1916)", de d-ro Grattan Flood. Pastro Paul Butler, nuna paroĥestro de Kilmyshall Bunclody, havigis al ni ĉi tiujn detalojn. Kromaj biografiaj datumoj kaj la personaj atestoj estis kolektitaj de la nuna paroĥestro de Cushinstown, Rev. Frank Stafford, kiu ankaŭ havigis por nia arkivo fotojn de la tombo de P. Parker kaj de la paroĥo. Koran dankon al Mike Leon, kiu peris kontaktojn kun la du pastroj. Thank you very much to Rev. Paul Butler and Rev. Frank Stafford! |
|
|
|
Li
naskiĝis en 's-Hertogenbosch (Nord-Brabanto) la 22an de marto 1872
kaj pastriĝis en 1895. Unue lia pastra agado efektiviĝis
en Tilburg, poste, de 1915 ĝis la morto, li estis paroĥestro en
Gemert . Li estas konsiderata unu el la pioniroj de la sociala instruo de
la Eklezio. Nederlandlingva paĝo pri li (kun foto de 1915) |
|
|
|
Preskaŭ
unu jaron post la kunfandiĝo de IKUE kaj Blanka Kruco por krei la
"Internacio Katolika"-n (IKa), la malsama konsidero pri
Esperanto (ĉu celo aŭ nura rimedo?) kondukis grupon de
esperantistoj al klopodado por restarigo de sendependa IKUE, post la
IKa-Konferencoj en Graz. La ĉefa iniciatinto estis P. A. Schendeler,
al kiu aliĝis d-ro Johan Nikolaus Joseph Smulders (1872 -
16.11.1939), direktoro de la akcia societo EK (kiu posedis la revuon
Espero Katolika). Per korespondado ili serĉis la estraranojn de IKUE,
kiuj restis ankoraŭ tiaj jure (t.e. kiuj neniam eksiĝis aŭ
estis de neniu eksigitaj) por ke estu kompletigita la estraro. Konkrete,
la sola restanta membrino de la Estraro estis f-ino Marie Larroche, kiu,
la 12an de novembro 1921, post multe da hezitiĝoj, per persona letero
("tiel valida kiel mi povas rajti") nomumis provizora prezidanto,
kasisto kaj sekretario, S-ron Schendeler el Nederlando kaj estrarano
Pastron Becker el Germanio. Schendeler
akceptis per letero de la 19a de novembro 1921. |
|
|
|
Li naskiĝis la unuan de
aprilo 1865 en Hlinsko kaj fariĝis pastro en
la ordeno de la Piaj Lernejoj (Piaristoj) la 21.06.1888. De 1906
ĝis 1925 li estis provincestro de sia ordeno en Krems. Esperantisto ekde
majo 1917, jam la 24.03.1918 li gvidis en Krems la fondadon de loka grupo
de "Aŭstruja
Katolika Ligo Esperantista", kies nacia prezidanto li estis. En 1930
li estis elektita membro de la Lingva Komitato Esperantista. Direktoro de Espero Katolika (1920-1921),
por kiu dum la postaj jaroj li estis aktiva kunlaboranto (i.a. li verkis
artikolaron pri "La problemo de la lingvo tutmonda kaj historio de la
katolika E-movado", kiu estis la unua tre detala rekonstruo de la
historio de IKUE, post la teksto de 1910 de prof-ro Gustave Gautherot
(1880-1948), kiel oficiala inaŭgura
parolado de la unua IKUE-Kongreso). |
|
Malantaŭe,
S-ro Van Hoesel el Einhoven.
|
||
|
|
|
Pastro
Juan Font Giralt (aŭ, nacilingve, Joan Font i Giralt) naskiĝis
en Gerona la 4.08.1899, filo de Silvestre Font kaj Mariè Giralt. Li pastriĝis en 1924 kaj estis instruisto ĉe
la seminario-kolegio de Collell (Gerona-provinco). Je la lasta tempo de
sia vivo, tamen sen forlasi la instruadon, li responsis pri la paroĥo
de Torn. Dankon al samideano Jean Amouroux pro la dokumentoj liveritaj pri pastro Font Giralt. |
|
|
|
Ekde
1933 dum du jaroj la prezidanto de IKUE Font Giralt pro malsano ne povis
aktivi por IKUE kaj por EK (kiu de oktobro 1934 ĝis januaro 1935 ne aperis). Dum tiu
periodo P. A. Schendeler, kiel ĝenerala sekretario de IKUE, klopodis
rekontakti Font Giralt kiu ne donis vivsignojn (krom telegramo de
3.10.1934, kiu nur anoncis leteron, kiu neniam alvenis). La 18.08.1934 la
kunveno de IKUE-anoj en 's-Hertogenbosch decidas sendi leteron al Font
Giralt por peti ke li transdonu siajn rajtojn kiel prezidanto de IKUE al
la vicprezidantino Larroche: lian plian nerespondon oni interpretis kiel
jeson, kaj sekve, ĝis la posta Kongreso (1935 en Romo) F-ino Larroche
estis la anstataŭanto de la prezidanto de IKUE. Iusence, estas iom
"arbitra" nia elekto enlistigi ŝin kiel "prezidantino
de IKUE", sed efektive ŝi meritas tion pro du motivoj: unue, dum
preskaŭ unu jaro ŝi efektive oficiale agis kiel prezidanto,
kunvokante interalie la ĝeneralan kunvenon de 1935, al kiu ŝi
iris vojaĝante el Parizo al Romo "forgesante sian aĝon
(81-j.) kaj malatentante ĉiujn malfacilaĵojn"; plie, ŝi
estis dekomence la animo de IKUE, al kiu ŝi sin dediĉis anime
kaj korpe, dum 30 jaroj. |
|
|
|
Petrus Heilker naskiĝis la 27an de marto 1883 en Schiedam. Profesie li estis lernejestro. Lingva Komitatano de 1931. Membro de la ekzamena komitato de 1917. Li verkis altkvalitan lernolibron por instrui Esperanton en mezlernejoj kaj gvidis E-kurson ĉe nederlanda katolika Radio-Disaŭdigo de Nimego (la famaj "Nimegaj E-kursoj"), kaj ankaŭ dusemajnajn sciigojn en Esperanto antaŭ la mikrofono. Li prezidis diversajn kongresojn kaj estis prezidanto de la nederlanda ligo "Nederlanda Katoliko" kaj kelktempe de la samnoma revuo. Li krome estis aktiva sur sociala kaj politika terenoj en sia regiono: li estis membro de la provinca deputitaro en sia regiono. Li mortis la 18an de majo 1964.
|
|
|
|
Li apartenis al la dua generacio de la IKUE-pioniroj:
tiuj, kiuj ekagis post la unua mondmilito. Al lia sacerdota vivo aldoniĝis
sindona agado por la katolika esperanto-movado, kies prezidanto li estis
dum multaj jaroj. Pastro Beckers naskiĝis la 15.12.1908 en Berigen.
Jam en 1923 kiel 15-jara li lernis esperanton; en 1930 li aliĝis al
IKUE per la flandra sekcio (FUKE), kies religia konsilanto li fariĝis
en 1935, la sama jaro en kiu li sacerdotiĝis kajk fariĝis
profesoro en instruista seminario. Tie li ankaŭ gvidis plurajn
E-kursojn, ĝis en 1947 li fariĝis vikario en Overpelt; en 1956
paroĥestro en Kwaadmechelen, kie li devis konstrui novan preĝejon.
Siajn unuajn IKUE-kongresojn li partoprenis en Ljubljano kaj Antverpeno.
Post la milito la jam altaĝa prezidanto Heilker petis lin fariĝi
nova prezidanto; Beckers rifuzis. Sed en 1946 (precize la unuan de majo
kaj dum tri tagoj Heilker kaj de Jong priparolis la staton de IKUE kaj EK:
je la fino Beckers estis elektita vicprezidanto de IKUE, por anstataŭigi
la mortintan f-inon Larroche; tasko, kiun oni konfirmos dum la internacia
Konferenco de IKUE en Drakenburgh (1947). Dum la IKUE-kongreso en Romo
(1950) Beckers farigis aganta Prezidanto. En la posta Kongreso (Munkeno
1951) oni forigis tiun provizorecan "aganta" kaj Beckers restis
prezidanto ĝis 1966. En 1965 li estis elektita ankaŭ komitatano
de UEA. |
|
|
|
Jacques
estas lia voknomo, plene li nomiĝas Jacobus Antonius; li naskiĝis
la 10.01.1933 en Hago. Liaj gepatroj estis benitaj per ne malpli ol 10
infanoj. Li studis teologion kaj sociologion kaj iom antaŭ la elekto
al prezidanteco, la tiam 33-jaraĝa Jacques estis ĵus fininta
siajn studojn kaj laboris en la sociala fako de sia diocezo. En 1951 li
konatiĝis kun esperanto per artikolo pri la katolika E-movado en
eklezia gazeto. Aŭtodidakte li lernis la lingvon. Dum la jaroj
1957/58 li redaktis la rubrikon "Tra la katolika mondo" en EK,
poste dum du jaroj "Birdo"'n. En 1962/63 li estis prezidanto de
"Nederlanda Katoliko" kaj redaktis ties organon. Li edziĝis
al esperantistino, flegistino kaj lia kursanino, kiun li rekontis la unuan
fojon dum la UK en Varsovio (1959). Ili havis 3 filojn. Elektita
prezidanto dum la IKUE-kongreso en St. Gallen, lia prezidanteco
karakteriziĝis ĉefe per la ekumena elano: kulmino estis la Unua
komuna Kongreso de IKUE kaj KELI, okazinta de la 25a de julio ĝis la
unua de aŭgusto 1968 en Limburg/Lahn, kun la partopreno de 200
esperantistoj, membroj de la du kristanaj asocioj, el 18 landoj. Ĝi
estis la unua el tiuj, kiujn oni nun nomas Ekumenaj E-Kongresoj. |
|
|
|
Li naskiĝis en Milano (Italio) en 1916, en tre nombra familio de laboristoj. Li pastriĝis en 1939 kaj estis paroĥestro (dum 16 jaroj en Cerro, Lago Maggiore kaj dum 17 en Limbiate, Milano). Sur la tereno de la karita agado li fondis la Asocion de la "Arĝenta Kruco", unu el la plej aktivaj en kazoj de urĝa helpo, kaj sidejon por volontulaj sangodonacantoj. Li esperantiĝis en 1954 kaj partoprenis en multaj kongresoj kaj kunvenoj, naciaj kaj internaciaj, en okcidento kaj oriento. Kiel prezidanto de IKUE li partoprenis la kongresojn de Como (1972), Hamburgo (1974) kaj Romo (1975). De la kongreso de Como li estis la ĉefa organizanto; por la kongreso de Romo 1975 li preparis belan preĝaron malgraŭ sia malbona farto. Li estis longtempe vicprezidanto de la italaj katolikaj esperantistoj. Elektita prezidanto de IKUE en 1971, en 1974 li estis reelektita preskaŭ unuanime (168 el 183 voĉoj). Li mortis en Limbiate la 24.10.1975. |
|
|
|
Naskita la 11.04.1936 en Vilno (tiama pola teritorio, nun Litovio), en 1956 li aniĝis al la kapucena ordeno en Varsovio kaj pastriĝis la 29.6.1963. Poste li studis naturfilozofion en la Katolika Universitato Lublina. Ekde 1968 li laboris kiel sciencisto ĉe la katedro de Teoria Biologio en la fakultato de kristana filozofio de la lublina katolika universitato. En 1974 li doktoriĝis en la menciita fakultato. Ekde 1962 li estas aktiva esperantisto. Kune kun pastro Henryk Paruzel (1904-1977) li fondis la esperantan bibliotekon ĉe la universitata biblioteko de Lublino. Li eniris la estraron de IKUE por la unua fojo sekve de la rezulto de la perletera baloto de aŭtuno 1974. Post la neatendita forpaso de pastro Longoni, la IKUE-membroj per denova perletera baloto elektis lin. Pli precize: pro la fakto, ke la tiama Estraro ĝis la morto de prezidanto Longoni ne dividis inter si la koncernajn postenojn, en februaro 1976 oni elektis lin, per absoluta plejmulto, vicprezidanto kun la tasko de aganta prezidanto. Dum lia prezidanteco (por kiu i.a. li translokiĝis el Varsovio al Romo) movis la unuaj paŝoj la unua centra oficejo de IKUE en Romo, okazis la memorinda 37a IKUE-kongreso en Ĉenstoĥovo (700 kongresanoj, el 23 landoj, 4 episkopoj kaj pli ol 40 pastroj), revigliĝis la eldona agado, komenciĝis la E-elsendoj ĉe Radio Vatikana, estis aprobita la nuna Statuto de IKUE (kun la sekva, 31.01.1978, leĝe registriĝo de IKUE fronte al la itala leĝo kiel asocio sen profita celo), kaj Espero Katolika ricevis, 11.02.1978, juran agnoskon ĉe la Tribunalo de Romo. En 1978 li anoncis sian rezignon je la prezidanteco kaj nuntempe li vivas en Varsovio. |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
-----