Internacia Katolika Unuigxo Esperantista

Emblemo de IKUE

 

 

8an de aprilo 2005

LA TUTA MONDO
PRE
ĜIS POR LA PAPO
KAJ AL LA PAPO
La prediko de kard. Ratzinger
prezento de la rito -
teksto de la liturgio
nun la Papo ripozas en la pura tero


Kriis la popolo: "Tuj sankta!"
Kontenta la "vatikana medio"
pro la etoso kiu regis inter la "potenculoj"

Multegaj aplaŭdoj akompanis la riton. Je la fino, aldone al ritmata vokado "Johano Paŭlo - Johano Paŭlo", la popolamaso kriegis: "Sankta! Sankta!", kio memorigis la sankt-proklamojn fare de la fideluloj, dum malnovaj tempoj (kiel okazis post la morto de sankta Francisko el Asizo).
Kun la "potenculoj de la tero" ĉeestis almenaŭ unu miliono da fideluloj  en Romo, 300.000 ĉe la Baziliko, la aliaj fronte al 24 grandegaj ekranoj en tuta Romo, kiu fariĝis "ununura placo sankta Petro".
Konten
to -estas en Vatikano pro la "etoso" kiu estiĝis dum la funebra rito por la Papo inter la ŝtatestroj kaj la politikaj kaj religiaj roluloj el plej diversaj devenoj -  skribas la informagentejoj - “Kaj tio - aldonas la depeŝoj, citante "altrangan vatikanan funkciulon" - ĉar la personoj renkontiĝis en medio kie iliaj manpremoj havis nenian politikan reeĥon. Tial, salutis sin izraelianoj kaj palestinanoj, islamanoj kaj hebreoj, la estroj de ŝtatoj kiuj ne estas tiom amikaj inter si”.


90 televidaj stacioj en la mondo (inter ili ankaŭ multaj arabaj kaj ILIBA de Jerusalemo) elsendis rekte la ceremonion, kiun filmis la itala televido RAI kun la Vatikana Televida Centro per 60 telekameraoj, el kiuj 22 en placo sankta Petro.

Dum la antaŭaj tagoj, pli ol 2.000.000 da personoj omaĝis al la Papo. Hodiaŭ 1.000.000 estis en Romo: ripetiĝis la pezaj efikoj super la urbo: la stratoj ĉirkaŭ Vatikano paralizitaj, blokitaj multaj aliaj stratoj, oni fermis la eniron al la urbo kaj ankaŭ la flugadon super ĝi. Dank' al Dio, neniu gravega akcidento okazis. El la esperantistoj en Romo, ni mencias la vicprezidantinon de IKUE, Marija Belošević, kiu partoprenis en la funebra rito en placo sankta Petro.
 

 

 

 

LA RITO

En la rito por la funebraĵoj la Eklezio elmontras sian kredon je la venko de Kristo resurektinta sur la pekado kaj morto. Tiun kredon oni aparte esprimas per la funebra rito de la Roma Pontifiko, kiu pro la paŝtista servado de li plenumita en la Eklezio, konfirmis en la kredo ĉiujn paŝtistojn kaj la fidelulojn.

En la preĝoj oni rekomendas al Dio la Sanktan Eklezion, mankan je la Roma Pontifiko, por ke ĝi konfidu sin per fidoplena sinallaso al Kristo, Supera Paŝtisto, kiu al ĝi promesis sian ĉiamdaŭran ĉeeston kaj asiston.

Oni preĝe rememoras ankaŭ tiujn, kiuj pro motivoj de parenceco, servado aŭ kunlaboro estis pli proksimaj al la mortinta Supera Pontifiko. Por ĉiuj, poste, ĝi estas okazo por revigligi la esperon je la eterna vivo kaj atesti la kredon je la estonta releviĝo kun Kristo.

Al la korpo de la mortinta Supera Pontifiko, kiu per la sakramentoj de la kristana inicado fariĝis templo de la Sankta Spirito kaj per la sakramento de la episkopa Ordino komplete sindediĉis al la servado de la popolo de Dio, oni donas la ŝuldatan honoron, laŭ la kutimoj kaj kristana tradicio, sed ĉefe pro la kredo je la eterna vivo kaj releviĝo de la karno. Tion oni faras per kelkaj signifaj momentoj: konstato de la morto, elmontro de la korpo en la Papa Domo, ĝia solena transporto en la Vatikanan Bazilikon, la demeto en la ĉerkon, la funebra Rito kun la lasta rekomendo kaj la adiaŭo, per la transporto al la tombo kaj entombigo.

Antaŭ la funebra Meso, dum kiu okazas la entombigo de la Roma Pontifiko Johano Paŭlo la 2a, okazas la demeto de la korpo de la mortinta Pontifiko en la ĉerkon; post la Meso okazas la transporto al la tombo kaj la entombigo. Por ĉi-lastaj du momentoj estas antaŭvidita la partopreno de tre limigita nombro da personoj.

DEMETO DE LA KORPO EN LA ĈERKON

Antaŭ la funebra Meso la korpon de la mortinta Pontifiko oni demetas en ĉerkon el cipresa ligno, je la ĉeesto de la Kardinalo Kamerlingo, de la Kardinaloj unuaj el ĉiuj tri ordoj, de la Kardinalo Ĉefpastro de la Vatikana Baziliko, de la Kardinala iama Ŝtatsekretario, de la Kardinalo Vikario por Diocezo Romo, de la Anstataŭanto en la Papa Ŝtatsekretariejo, de la Prefekto de la Papa Domo, de la Almozdonanto de la Supera Pontifiko, de reprezentantoj de la Kanonikoj de la Baziliko de Sankta Petro, de la Sekretario de la Supera Pontifiko.

La Kardinalo Kamerlingo enkondukas la riton de la fermo de la ĉerko. La Mastro de la Liturgiaj Celebroj de la Supera Pontifiko legas la Akton kiu memorigas la vivon kaj ĉefajn agojn de la mortinta Pontifiko. La Akton subskribas ĉiuj ĉeestantoj.

La Mastro de la Liturgiaj Celebroj de la Supera Pontifiko kaj la Sekretario de la Supera Pontifiko etendas vualon el blanka silko sur la vizaĝon de la Mortinto. Poste la Kardinalo Kamerlingo aspergas la korpon per benita akvo.

La Mastro metas en la ĉerkon la sakon kun la oraj kaj arĝentaj medaloj stampitaj en Vatikano dum la Papado kaj la plumban ujon kun la Akto, sigelinte ĝin.

Dum la ĉerkon oni fermas, oni trapreĝas la Psalmon 41 (42).

Poste oni portas la ĉerkon al la ŝtuparo de la Baziliko de sankta Petro. La Meson celebras la Kardinaloj kaj Patriarkoj de la Orientaj Eklezioj. Gvidas la kuncelebron la Kardinalo Dojeno de la Kardinalaro. Oni uzas la liturgiajn vestaĵojn el ruĝa koloro.

La bibliaj leĝaĵoj estas: Ago 10, 34-43 - Psa 22 (23) - Flp 3,20-4, 1 - Joh 21,15-19.

La Kardinalo Dojeno faras sian predikon.

Post la Komunio oni kantas la Psalmon 129 (130) “De profundis”

Sekvas la lasta rekomendo kaj la adiaŭo. La Eklezio de Diocezo Romo levas sian preĝpetegon kaj litaniojn al la Sanktuloj.

Sekvas la preĝpetego de la Orientaj Eklezioj (laŭ la liturgiaro por la mortintoj de la Bizanca Liturgio). Unu el la Patriarkoj aspergas per incenso la ĉerkon de la Papo.

EN LA LOKO DE LA SEPULTO

Dum oni portas la ĉerkon de la Roma Pontifiko al la loko de la sepulto, ĉiuj kantas “Magnificat”.

Sekvas la liturgiaĵoj por la entombigo. Je la fino la cipresan ĉerkon oni ligas per ruĝaj tolstrioj kun la sigeloj. Poste oni metas la ĉerkon en zinkitan ĉerkon tute kovritan per juglandarba ligno.

Sur la fermoplato estas la kruco kaj la blazono de la mortinta Pontifiko.

 

LA PREDIKO DE KARD. RATZINGER
DUM LA FUNEBRA RITO POR LA PAPO

“Sekvu min” diras la resurektinta Sinjoro al Petro, kiel sia lasta vorto al tiu disĉiplo, elektita por paŝti liajn ŝafojn. “Sekvu min” - ĉi tiu ordona vorto de Kristo povas esti konsiderata la ŝlosilo por kompreni la mesaĝon, kiu venas el la vivo de nia priplorata kaj amata Papo Johano Paŭlo la 2a, kies mortan korpon ni demetas hodiaŭ en la teron kiel semon de senmorteco - la koroj estas plenaj je malĝojo, sed ankaŭ je ĝojoplena espero kaj profunda dankemo.

Ĉi tiuj estas la sentoj de nia animo, Fratoj kaj Fratinoj en Kristo, ĉeestantaj en Placo sankta Petro, en la apudaj stratoj kaj en diversaj lokoj de Romo, loĝata dum la nunaj tagoj de senmezura silenta kaj preĝanta amaso. Ĉiujn mi salutas elkore. Ennome ankaŭ de la Kolegio de la Kardinaloj mi deziras adresi mian respektoplenan penson al la Ŝtatestroj, Ĉefministroj kaj al la delegacioj de la diversaj Landoj. Mi salutas la Aŭtoritatulojn kaj la Reprezentantojn de la Eklezioj kaj kristanaj Komunumoj, samkiel de la diversaj religioj. Mi salutas plie la Ĉefepiskopojn, la Episkopojn, la pastrojn, la religiulojn, la religiulinojn kaj la fidelulojn, kiuj ĉiuj venis el ĉiuj Kontinentoj; laŭ speciala maniero, la gejunulojn, kiujn li amis difini estonteco kaj espero de la Eklezio. Mia saluto atingu, krome, tiujn, kiuj en ĉiu mondoparto, estas al ni unuigitaj pere de radio kaj televido dum ĉi tiu ĥora partopreno en la solena rito de adiaŭo al la amata Pontifiko.

Sekvu min - kiam li estis juna studento Karol Wojtyla estis entuziasmoplena pri literaturo, teatro, poezio. Laborante en ĥemia fabriko, ĉirkaŭata kaj minacata de la nazia teroro, li aŭdis la voĉon de la Sinjoro: Sekvu min! En tiu tre aparta kunteksto li komencis legi librojn pri filozofio kaj teologio, li poste eniris la kaŝan seminarion starigitan de Kardinalo Sapieha kaj post la milito li povis kompletigi siajn studojn en la teologia fakultato de la Jagellona Universitato de Krakovo. Multfoje en siaj leteroj al la pastroj kaj en siaj membiografiaj libroj li parolis al ni pri sia pastreco, al kiu li estis ordinita la unuan de novembro 1946. En tiuj tekstoj li interpretas sian pastrecon aparte deirante el tri paroloj de la Sinjoro. Unue, ĉi tiu: “Vi ne elektis min, sed mi elektis vin, kaj starigis vin, por ke vi iru kaj donu frukton, kaj ke via frukto daŭru” (Joh 15,16). La dua parolo estas: “la bona paŝtisto demetas sian vivon por la ŝafoj” (Joh 10,11). Kaj fine: “Kiel la Patro min amis, tiel mi ankaŭ vin amis; restadu en mia amo”. (Joh 15,9). En ĉi tiuj tri paroloj ni vidas tutan la animon de nia Sankta Patro. Li vere iris ĉien kaj senlace, por porti frukton, frukto kiu restas. “Leviĝu, ni iru!” estis la titolo de lia antaŭlasta libro. “Leviĝu, ni iru!” - per ĉi tiuj vortoj li revekis nin el laca kredo, el la dormo de la disĉiploj de hieraŭ kaj hodiaŭ. “Leviĝu, ni iru!” li diras ankaŭ hodiaŭ al ni. La Sankta Patro estis plie ĝisfunde sacerdoto, ĉar li oferis sian vivon al Dio por liaj ŝafoj kaj kaj por la tuta homa familio, per ĉiutaga memdonaco je la servo al la Eklezio kaj ĉefe dum la malfacilaj elprovoj de la lastaj monatoj. Tiel li fariĝis unu kun Kristo, la bona paŝtisto, kiu amas siajn ŝafojn. Kaj fine “restu en mia amo”: la Papo kiu serĉis la renkonton kun ĉiuj, la Papo, kiu havis kapablon de pardono kaj kor-malfermiteco por ĉiuj, diras al ni, ankaŭ hodiaŭ, per ĉi tiuj vortoj de la Sinjoro: “Loĝante en la amo de Kristo ni lernas, je la instruo de Kristo, la arton pri la vera amo".

Sekvu min! Julie de 1958 komenciĝas por la juna pastro Karol Wojtyla nova etapo de la irado kun la Sinjoro kaj sekvante la Sinjoron. Karol iris kiel kutime kun grupo de junaj ŝatantoj de kanuado al lagoj Mazuraj por kuna feriado. Sed li portis kun si leteron, kiu invitis lin prezentiĝi ĉe la Primaso de Pollando, Kard. Wyszynski, kaj li povis imagi la celon de la renkontiĝo: lia nomumo kiel Helpepiskopo de Krakovo. Forlasi la universitatan instruadon, forlasi tiun stimulan kunulecon kun la gejunuloj, forlasi la grandan intelektulan arenon, por koni kaj interpreti la misteron de la kreitaĵo-homo, por igi ĉeestanta en la hodiaŭa mondo la kristanan interpreton pri nia esto - ĉio tio, devis aspekti al li kiel perdo de si mem, perdo ĝuste de tio, kio fariĝis la humana identeco de tiu juna pastro. Sekvu min - Karol Wojtyla akceptis, aŭskultante en la voko de la Eklezio, la voĉon de Kristo. Kaj poste li ekkonsciis pri kiom vera estas la parolo de la Sinjoro: “Kiu penos gajni sian animon, tiu ĝin perdos; sed kiu ĝin perdos, tiu savos ĝin viva” (Luk 17,33). Nia Papo - ni ĉiuj scias tion - neniam volis savi sian vivon, teni ĝin por si; li volis doni sin mem senrezerve, ĝis la lasta momento, por Kristo kaj, tiel, ankaŭ por ni. Ĝuste tiel li povis sperti kiom tio, kion li liveris en la manojn de la Sinjoro, revenis laŭ nova maniero: la amo al la parolo, al la poezio, al la beletroj estis esenca parto de lia paŝtista misio kaj donis novan freŝecon, novan aktualecon, novan ravecon al la anonco de la Evangelio, ĝuste ankaŭ kiam ĝi estas signo de kontraŭdiro.

Sekvu min! Oktobre de 1978 Kardinalo Wojtyla aŭskultas denove la voĉon de la Sinjoro. Renoviĝas la dialogo kun Petro, entenita en la Evangelia fragmento de ĉi tiu celebro: “Simono de Johano, ĉu vi amas Min? Paŝtu miajn ŝafojn!”. Al la demando de la Sinjoro: “Karol, ĉu vi amas Min?”, la Ĉefepiskopo de Krakovo respondis el la profundo de sia koro: “Sinjoro, vi scias ĉion: Vi scias, ke mi amas Vin”. La amo de Kristo estis la reganta forto en nia amata Sankta Patro; kiu vidis lin preĝi, kiu aŭskulti lin prediki, tiu scias tion. Kaj tiel, dank’ al tiu profunda radikiĝo en Kristo li kapablis porti pezon, kiu iras trans la fortoj pure homaj: esti paŝtisto de la ŝafaro de Kristo, de lia universala Eklezio. Ne estas nun la momento paroli pri la unuopaj enhavoj de tiu Papado tiom riĉa. Mi deziras nur legi du fragmentojn el la hodiaŭa liturgio, en kiuj aperas centraj elementoj de lia anonco. En la unua legaĵo Sankta Petro diras - kaj diras la Papo kun Sankta Petro - al ni: “Vere mi ekkomprenas, ke Dio ne privilegias personojn; sed en ĉiu nacio tiu, kiu timas Lin kaj agas juste, estas akceptata de Li. Vi konas tiun vorton, kiun Li sendis al la Izraelidoj, predikante la evangelion de paco per Jesuo Kristo, kiu estas Sinjoro de ĉiuj” (Ago 10,34-36). Kaj en la dua legaĵo, Sankta Paŭlo - kaj, kun Sankta Paŭlo, nia mortinta Papo - nin instigas laŭte: “Miaj fratoj amataj kaj alsopirataj, mia ĝojo kaj mia krono, tiel staru fortike en la Sinjoro, miaj amataj” (Flp 4,1)

Sekvu min! Kune kun la ordono paŝti lian gregon, Kristo anoncis al Petro lian martirecon. Per ĉi tiu konkluda kaj resuma parolo de la dialogo pri amo kaj pri la ordono esti universala paŝtisto, la Sinjoro elvokas alian dialogon, kiu okazis dum la lasta vespermanĝo. Tie Jesuo diris: “Kien mi iras, tien vi ne povas veni”. Diris Petro: “Sinjoro, kien vi iras?”. Respondis al li Jesuo: “Kien Mi iras, vi ne povas Min sekvi nun, sed poste vi Min sekvos” (Joh 13,33.36). Jesuo post la vespermanĝo iras al la kruco, Li iras al la resurekto - eniras la paskan misteron; Petro ankoraŭ ne povas sekvi Lin. Nun - post la resurekto - venis ĉi tiu momento, ĉi tiu “poste”. Paŝtante la ŝafaron de Kristo, Petro eniras en la paskan misteron, li iras renkonten al la kruco kaj la resurekto. La Sinjoro diras tion per ĉi tiuj vortoj: “... kiam vi estis juna, vi ... iris, kien vi volis; sed kiam vi maljuniĝos, vi etendos viajn manojn, kaj alia vin zonos, kaj portos vin, kien vi ne volos” (Joh 21,18). Dum la unua periodo de sia papado, la Sankta Patro, ankoraŭ juna kaj fortoplena, sub la gvido de Kristo iris ĝis la limoj de la mondo. Sed poste, pli kaj pli, li eniris en la kunulecon kun la suferoj de Kristo, pli kaj pli li komprenis la veron de la vortoj: “alia vin zonos...”. Kaj ĝuste en ĉi tiu kunuleco kun la Sinjoro suferanta li senlace kaj per renovigita intenseco anoncis la Evangelion, la misteron de amo, kiu iras ĝis la fino (kp Joh 13,1).

Li interpretis por ni la paskan misteron kiel misteron de la dia mizerikordo. Li skribis en sia lasta libro: la limo trudita al la malbono “estas finfine la dia mizerikordo” (“Memoro kaj identeco”, paĝo 70). Kaj meditante pri la atenco, li diras: “Kristo, suferante por ni ĉiuj, donis novan signifon al la sufero; Li kondukis ĝin en novan dimension, en novan ordon: tiu de la amo... Ĝi estas la sufero kiu bruligas kaj konsumas la malbonon per la flamo de la amo kaj ĉerpas ankaŭ el pekado multforman floradon de bono” (paĝo 199). Animata de ĉi tiu vido, la Papo suferis kaj amas en kunuleco kun Kristo kaj tial la mesaĝo de lia sufero kaj de lia silento estis tiom paroliva kaj fekunda.

Dia Mizerikordo: la Sankta Patro trovis la plej puran reflektaĵon de la mizerikordo de Dio en la Patrino de Dio. Li, kiu dum infaneco perdis sian patrinon, des pli multe amis la Dian Patrinon. Li sentis la vortojn de la krucumita Sinjoro kiel diritajn al li persone: “Jen via patrino!”. Kaj li faris kiel la preferata disĉiplo: li akceptis Ŝin en la intimecon de sia estaĵo (εισ τα ιδια, Jen via patrino!, Joh 19,27) - Totus tuus. Kaj el la patrino li lernis konformiĝi al Kristo.

Por ni ĉiuj restas neforgeseble kiel dum tiu lasta dimanĉo de Pasko de sia vivo, la Sankta Patro, markita de la suferado, aperis ankoraŭfoje je la fenestro de la Apostola Palaco kaj lastan fojon li donis la benon “Urbi et orbi”. Ni povas esti certaj, ke nia amata Papo estas nun je la fenestro de la domo de la Patro, nin vidas kaj nin benas. Jes, benu nin, Sankta Patro. Ni konfidas cian karan animon al la Patrino de Dio, cia Patrino, kiu cin gvidis ĉiutage kaj nun cin gvidos al la eterna gloro de Sia Filo, Jesuo Kristo nia Sinjoro. Amen.

 

PAPO WOJTYŁA
RIPOZAS EN LA PURA TERO

La ceremonio por la sepulto de Johano Paŭlo la 2a finiĝis, post la funebra rito, je la horo 14.20. Papo Wojtyla nun ripozas en la pura tero, kiel li mem deziris, sub simpla marmora tabulo. Kun granda kortuŝo la direktoro de la gazetara salono de la Sankta Seĝo priskribis la lokon kie estis sepultita Johano Paŭlo la 2a. “La Papo - li diris - estis entombigita en la sama loko kie restis la tombo de Johano la 23a, ĝis lia beatproklamo. Tiel Wojtyla restas la unika Papo entombigita inter du virinoj: Kristina de Svedio kaj Karlota de Cipro”. Antaŭ la sepulto, la cipresa ĉerko - aldonis Navarro - estis metita en plumban ĉerkon tute kovritan per juglandarba ligno. Laŭŝajne ĝi aspektis kiel unu ĉerko, sed en la realo temis pri du ĉerkoj kunlutitaj. Do, oni respektis tion, kion preskribas la normoj konfirmitaj de la mortinta Papo”. Sur la ekstera ĉerko estas simpla kruco kaj bronza tabulo kun la nomo gravurita.
Koncerne la ĉeeston de iom da pola tero, kiu estus aldonita al tiu de la vatikanaj grotoj por kovri la sepulton, la proparolanto diris, ke li ne kapablas konfirmi aŭ dementi ĉi tiun cirkonstancon. Navarro priskribis la profundan emocion de tiuj, kiuj partoprenis en la malĝoja rito de la sepulto, montrante li mem fronte al la ĵurnalistoj sian propran kortuŝon, dum li retravivis tiujn momentojn.
Post kelkaj tagoj eblos komenci la vizitojn al la tombo.